ανάγνωση σε: 8 λεπτά
Η διεύρυνση της ρύθμισης των οφειλών έως τις 120 δόσεις είναι ένα θετικό μέτρο που δίνει πραγματική ανάσα στην αγορά.
Για επιχειρήσεις και επαγγελματίες που κουβαλούν υποχρεώσεις προηγούμενων ετών, περισσότερες δόσεις σημαίνουν μικρότερη μηνιαία επιβάρυνση. Και αυτό σημαίνει περισσότερο διαθέσιμο χρήμα για τις σημερινές ανάγκες της επιχείρησης.
Γιατί στην πραγματική οικονομία δεν αρκεί μια επιχείρηση να εμφανίζει κέρδη. Πρέπει να έχει και τα χρήματα τη στιγμή που πρέπει να πληρώσει μισθούς, προμηθευτές, ΦΠΑ, ασφαλιστικές εισφορές, ενέργεια και δόσεις.
Γι’ αυτό και οι 120 δόσεις ήταν ένα μέτρο που ζητούσαν η αγορά, τα Επιμελητήρια και οι επαγγελματικοί φορείς.
Το μέτρο είναι λοιπόν σωστό και καλοδεχούμενο.
Όταν ένα αίτημα της πραγματικής οικονομίας ακούγεται και υιοθετείται, πρέπει να το αναγνωρίζουμε.
Τι προβλέπουν οι 120 δόσεις
Με την παρέμβαση που ανακοινώθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου, το πλαίσιο των 72 δόσεων διευρύνεται και ο μέγιστος αριθμός αποπληρωμής φτάνει στις 120 μηνιαίες δόσεις, με ελάχιστη καταβολή τα 30 ευρώ.
Παράλληλα, μπορούν να ενταχθούν ληξιπρόθεσμες οφειλές έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2024, εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Η ρύθμιση αφορά οφειλές προς τη φορολογική διοίκηση και τα ασφαλιστικά ταμεία, ενώ η προθεσμία υποβολής αίτησης φτάνει έως τις 30 Ιουνίου 2027.
Όσοι βρίσκονται ήδη στη ρύθμιση των 72 δόσεων μπορούν, με αίτησή τους, να μεταφερθούν στις 120. Για τις νεότερες οφειλές, από 1η Ιανουαρίου 2025 και μετά, παραμένει η πάγια ρύθμιση, ενώ το επιτόκιο των 120 δόσεων ορίζεται στο 5,84%.
Για μια μικρή ή μεσαία επιχείρηση η διαφορά μεταξύ 72 και 120 δόσεων δεν είναι ένας αριθμός στο χαρτί.
Είναι cash flow.
Είναι το ποσό που φεύγει κάθε μήνα από το ταμείο και αυτό που τελικά μένει για να λειτουργήσει η επιχείρηση.
Μια ρύθμιση δεν αρκεί να υπάρχει. Πρέπει και να μπορεί να πληρώνεται.
Τι γίνεται όμως με τον συνεπή;
Εδώ υπάρχει ένα σημείο που χρειάζεται δεύτερη σκέψη.
Οι οφειλές που βρίσκονταν ήδη σε άλλη ενεργή ρύθμιση στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 δεν μπορούν γενικά να μεταφερθούν στις 120 δόσεις. Ειδική δυνατότητα μετάβασης προβλέπεται για όσους βρίσκονται στις 72 δόσεις.
Και εδώ προκύπτει ένα απλό ερώτημα:
Τι γίνεται με αυτόν που ήταν συνεπής;
Με την επιχείρηση που μπήκε εγκαίρως σε άλλη ρύθμιση, πληρώνει κανονικά, αλλά σήμερα θα μπορούσε να εξυπηρετεί πολύ ευκολότερα την οφειλή της με μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα;
Αυτό αξίζει να εξεταστεί.
Δεν πρέπει η συνέπεια να καταλήγει σε μειονέκτημα.
Η συνέπεια πρέπει να επιβραβεύεται.
Η επιχείρηση δεν χρωστά πάντα μόνο σε έναν
Εδώ όμως βρίσκεται το μεγαλύτερο θέμα.
Μια επιχείρηση μπορεί να χρωστά ταυτόχρονα στην Εφορία, στον ΕΦΚΑ, στην τράπεζα και στον servicer.
Άρα δεν αρκεί να ρυθμίσουμε σωστά μία οφειλή. Πρέπει να δούμε εάν μπορεί να πληρωθεί το σύνολο.
Και εδώ αποκτά ιδιαίτερη σημασία ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός.
Μέσω του Εξωδικαστικού μπορεί να υπάρξει συνολική αντιμετώπιση οφειλών προς Δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία, τράπεζες και servicers, ενώ για τις οφειλές προς Δημόσιο και ασφαλιστικά ταμεία προβλέπονται έως 240 δόσεις, ανάλογα με τα δεδομένα της κάθε περίπτωσης.
Η λογική εδώ είναι διαφορετική.
Δεν κοιτάμε μόνο ένα χρέος.
Κοιτάμε τον οφειλέτη συνολικά.
Γιατί μπορεί κάποιος να έχει μια καλή ρύθμιση στην Εφορία, μια δεύτερη στον ΕΦΚΑ και μια τρίτη στον servicer και στο τέλος το άθροισμα των δόσεων να είναι μεγαλύτερο από αυτό που πραγματικά μπορεί να πληρώνει.
Άρα το βασικό ερώτημα δεν είναι μόνο:
«Πόσες δόσεις δώσαμε;»
Είναι:
«Πόσα μπορεί πραγματικά να πληρώνει κάθε μήνα ο συγκεκριμένος οφειλέτης;»
Και ειδικά όταν μιλάμε για επιχείρηση, αυτό σημαίνει τζίρο, λειτουργικά έξοδα, συνολικές υποχρεώσεις και κυρίως πραγματικό cash flow.
Servicers: Κανόνες αλλά και βιώσιμες λύσεις
Το τρίτο μεγάλο κομμάτι αφορά τους servicers.
Μαζί με τις 120 δόσεις παρουσιάστηκε ένα νέο πλαίσιο 16 παρεμβάσεων για το ιδιωτικό χρέος και τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων: οκτώ για μεγαλύτερη προστασία των οφειλετών και οκτώ για αυστηρότερους κανόνες, έλεγχο και λογοδοσία των servicers.
Υπάρχουν μάλιστα ορισμένες πολύ πρακτικές αλλαγές.
Προβλέπεται πλαφόν 15% στην προκαταβολή που μπορεί να ζητηθεί στο πλαίσιο ρύθμισης, συγκεκριμένες προθεσμίες ενημέρωσης του οφειλέτη και πάγωμα των τόκων όταν ο servicer δεν παρέχει πλήρη στοιχεία της οφειλής μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία των 45 ημερών.
Παράλληλα, το πλαίσιο προβλέπει αυστηρότερες κυρώσεις για παραβάσεις, οι οποίες μπορούν να φτάσουν έως τις 500.000 ευρώ.
Εδώ πλέον μιλάμε για κανόνες που μπορούν να επηρεάσουν στην πράξη τη σχέση οφειλέτη και servicer.
Η κατεύθυνση είναι θετική.
Χρειάζεται όμως και κάτι ακόμη.
Ο στόχος του servicer και του οφειλέτη μπορεί αρχικά να φαίνεται διαφορετικός, αλλά στο τέλος συναντιέται στο ίδιο σημείο: σε μια ρύθμιση που θα πληρώνεται.
Μια συμφωνία που υπογράφεται σήμερα και καταρρέει μετά από έξι ή δώδεκα μήνες δεν αποτελεί πραγματική λύση.
Ούτε για τον οφειλέτη ούτε τελικά για τον πιστωτή.
Η αξιολόγηση λοιπόν πρέπει να λαμβάνει σοβαρά υπόψη την πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής.
Να δούμε το χρέος συνολικά
120 δόσεις.
Εξωδικαστικός.
Νέοι κανόνες για τους servicers.
Είναι παρεμβάσεις που κινούνται προς θετική κατεύθυνση.
Το επόμενο βήμα όμως πρέπει να είναι ακόμη πιο ουσιαστικό: να σταματήσουμε να βλέπουμε κάθε χρέος απομονωμένα.
Ειδικά όταν μιλάμε για επιχειρήσεις.
Δεν έχει σημασία μόνο πόσα χρωστά μια επιχείρηση στην Εφορία, στον ΕΦΚΑ, στην τράπεζα ή στον servicer.
Σημασία έχει τι πρέπει να πληρώνει συνολικά κάθε μήνα και, αφού το πληρώσει, εάν εξακολουθεί να μπορεί να λειτουργεί.
Εδώ βρίσκεται κατά τη γνώμη μου όλη η ουσία.
Μια βιώσιμη επιχείρηση δεν πρέπει να οδηγείται σε αδιέξοδο επειδή το άθροισμα διαφορετικών ρυθμίσεων δημιουργεί μια μη βιώσιμη μηνιαία επιβάρυνση.
Από την άλλη πλευρά, μια ρύθμιση δεν πρέπει απλώς να μεταθέτει το πρόβλημα για μερικά χρόνια.
Χρειάζεται πραγματική οικονομική εικόνα, σωστή αξιολόγηση και ρεαλιστικό cash flow.
Οι 120 δόσεις είναι καλοδεχούμενες.
Ο Εξωδικαστικός είναι ένα σημαντικό εργαλείο που πρέπει συνεχώς να βελτιώνεται.
Και οι σαφέστεροι κανόνες για τους servicers είναι επίσης απαραίτητοι.
Το πραγματικό στοίχημα όμως είναι ένα:
Να περάσουμε από τη ρύθμιση του χρέους στη βιώσιμη αποπληρωμή του.
Γιατί επιτυχημένη ρύθμιση δεν είναι αυτή που απλώς εγκρίνεται ή υπογράφεται.
Είναι αυτή που μπορεί να πληρωθεί μέχρι την τελευταία δόση.